🦀 Histrionik Kişilik Bozukluğu Olanlara Nasıl Davranılmalı
Psikolojive Psikiyatri - Çocuk ve Ergenlerde Görülebilen Psikolojik ve Psikiyatrik Sorunlar - Kişilik Bozuklukları Kişilik bozuklukları, ilişkileri, sosyal hayatı, mesleki başarıyı olumsuz etkileyen durumlardır.
A. Antisosyal Kişilik Bozukluğu. Bu kişilik bozukluğu olanlar insan ilişkilerinde zorlanırlar. Agresiftirler ve topluma zarar verirler. Erkeklerde kadınlara göre üç kat daha fazla görülür. Suça çok eğilimlidirler. Çevresinin iyi bir bilgi alması ve bu durumda uzman yardımı ile bu kişilere nasıl davranmaları gerektiğini
Kişilik bozukluğu, depresyon geçmişi ve eğilimi olan, intihar düşünceleri ve/veya girişimleri olan, obsesif kişilik yapısına sahip, duyguların engellendiği, ifade edilmesine olanak sağlanmayan bir aile ya da sosyokültürel çevrelerde yaşayan bireyler yas sürecinde daha fazla zorlanabiliyorlar.
Histrionikkişilik bozukluğu, bu davranış özelliğinin, aşırı noktalara varıp, kişinin sosyal ve mesleki hayatını ağır derecede ve negatif yönde etkilemeye başladığı noktadır.
Toplumda 100 kişiden biri Narsisistik kişilik bozukluğuna sahiptir. Yani hepimizin hayatında Narsist bireyler olabilir. Peki bu durumla nasıl başa çıkabiliriz? Narsisistik Kişilik Bozukluğu Nedir. Narsisistik kişilik bozukluğu kişinin kendini çok önemli, herkesten üstün, mükemmel ve eşi bulunmaz hissetmesi durumudur.
Kişilikbozukluğu, bireyin kendine has kültüre göre, beklenenden farklı sapmalar göstermekte olan, sürekli bir şekilde gerçekleşen iç yaşantılar ve davranışlar olarak ifade edilmektedir. Genç erişkinlik dönemlerinde başlar, zaman geçtikçe kalıcı bir hal alır, sıkıntıya ve yahut işlevsellik bozukluğuna neden olur.
histrionik kişilik bozukluğu nasıl anlaşılır?
xjNwE. Tüm motivasyonları dikkat çekmek ve başkaları tarafından takdir edilmek olan insanlar histriyonik kişilik bozukluğu belirtileri gösterirler. Histriyonik kişiler, canlı, hareketli, ilgiyi üzerine çekmeye çalışan insanlardır. Aşırı duygusal tepkiler vererek ortamda bulunanların dikkatlerini çekmeye çalışmak histriyonik bir özelliktir, kendini yerlere atarak ağlama, sevinçten ne yapağını bilememe gibi tepkiler histriyonik kişilerin gösterdiği dikkat çekme amaçlı duygusal tepkilerdir. Histriyonik Kişilik Bozukluğu Belirtileri Histriyonik kişilik bozukluğu olanlar, çevrelerindeki insanlara bağımlıdırlar. Çünkü onların ilgi odağı olamadıklarında, onların dikkatlerini çekemediklerinde yaşamdan tatmin olmazlar. Histriyonik kişilik bozukluğu olanların sosyal ilişkileri problemlidir, çünkü çevresindeki insanlar kendisine sürekli yüksek düzeyde ilgi gösteremeyecektir. Histriyonik kişilerin davranışları ve tepkileri abartılmıştır ve cinsel açıdan da problemler içerir. Histriyonik bozukluğu olan kişiler cinsel açıdan da dikkat çekmek için baştan çıkarıcı ve kışkırtıcı davranışlarda bulunurlar. Histriyonik kişi, çevresi tarafından her şeyin sadece kendisi için yapılmasını bekleyen “bencil” olarak nitelendirilir. Histriyonik kişilik bozukluğunun toplumda görülme sıklığı %2 ile %3 arasında tahmin edilmektedir. Cinsiyete göre dağılımda başlangıçta kadınlarda daha çok görüldüğüne yönelik çalışmalar olmuştur. Kadınlarda daha çok görülmesine sebep olarak durumları aşırı dramatikleştirme ve duygusal tepki verme yanlılığı, dış görünüşü aşırı önemseme gibi erkeklerden ayırıcı özelliklerin olması gösterilmiştir. Ancak daha sonra yapılan araştırmalarda da erkeklerin de bazı özelliklerinin, kadınlardan farklı olarak, histriyonik kişilik bozukluğu belirtilerine benzerlik gösterdiği tespit edilmiş aşırı heyecan arayışı ve düşük benlik bilinci ve histriyonik kişilik bozukluğunda cinsiyet faktörü önemini kaybetmiştir. Histriyonik Kişilik Bozukluğunun Nedenleri Histriyonik kişilik bozukluğunun kalıtım ile aktarılan yüksek düzeyde dışa dönük mizacın sebep olabileceğine yönelik yorumlar vardır. Dışa dönük insanlar, aşırı girişken, sosyal etkileşimlerle heyecan arayan, yüksek düzeyde duygulanım ihtiyacı hisseden insanlardır ve bu özelliklerin histriyonik kişilik bozukluğuna uzanan bir yol olabileceği düşünülmektedir. Bilişsel kuramcılara göre, çocukluk yıllarında oluşturulan olumsuz zihinsel algılar histriyonik kişilik bozukluğuna sebep olmuştur. “İnsanları hayran bırakmalıyım yoksa ben onların gözünde bir hiçim” ya da “onları güldüremezsem, benle eğlenmezlerse ben arkadaş olmazlar” şeklindeki olumsuz zihinsel kurgular histriyonik kişilik bozukluğuna sebep olabilir. Histriyonik kişiler nasıldır, histriyonik belirtileri nelerdir, karşımızdaki kişinin histriyonik olduğunu nasıl anlarız; a Aşırı duygusallık ve dikkat çekme çabalarının yaygın örüntüsü temelinde aşağıdakilerden en az beşi görülecek. 1 Cinsel olarak kışkırtıcı ve baştan çıkarıcı davranışlar. 2 Hızlı bir şekilde değişen yüzeysel duygusal ifadeler. 3 Dikkatin merkezi olmadığı durumlarda rahatsızlık hissetme. 4 Dikkati üzerine çekmek için sürekli fiziksel görünüşü kullanmak. 5 Etkilemeye yönelik konuşma tarzı. 6 Kendini dramatikleştirme ve abartılmış duygusal tepkiler. 7 İlişkileri olduğundan daha yakın görme. 8 Aşırı etkilenebilirlik, tepkisellik. Örnek Vaka Arkadaşlarıyla buluştuğunda sürekli başından geçen dramatik olaylardan bahsediyor, ağlıyordu. Her buluşma arkadaşlarının kendisini tesellisi ile başlıyor ve teselliyle bitiyordu. Arkadaşları artık onun anlattığı dramatik olayların gerçek olup olmadığından bile şüphe etmeye başlamışlardı. Kocası da kendisinin sürekli kendisiyle ilgilenmesini beklemesinden şikayetçiydi. Kocasıyla beraber bir yerlere gittiklerinde, çevrelerinde arkadaşları da varken kocasına yönelik baştan çıkarıcı davranışlar sergiliyor ve kocası bundan da rahatsız oluyordu. Kocasının arkadaşlarına yönelik baştan çıkarıcı davranışları ise bardağı taşıran son damla olmuştu.
Histrionik kişilik bozukluğu, çağımızın en yaygın kişilik bozukluğu türlerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Hayatında devamlı olarak dramatik şekilde davranışlar sergileyerek dikkatleri üzerine toplamaya çalışan bireyler adına kullanılan histrionik kişilik bozukluğu, bireyin devamlı olarak odak noktası haline gelmeye çalışması v hatta bunun için uygunsuz davranışlar dahi sergileyebilir olması şeklinde tanımlanmaktadır. İnsan psikolojisi ile yakından alakalı olan histrionik kişilik bozukluğu, çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilen bir durumdur. Erkeklere kıyasla daha çok kadınlarda görülen bu davranış bozukluğu, bireyin çocukluk döneminde yaşamış olduğu travmalardan ya da annenin baştan çıkarıcı davranışlarını örnek almasıyla babasına karşı yaklaşımından kaynaklanmaktadır. Histrionik Miyim? Nasıl Anlaşılır? Histrionik kişilik bozukluğunun tanısı, pek çok belirti ve semptom ile koyulabilmektedir. Bireyin teşhirci davranışlar sergilemesi, Uygunsuz biçimde kışkırtıcı görünüm ya da davranışlarda bulunması, Devamlı olarak tatmin olma ve onay alma ihtiyacı, Eleştirilere ve onaylanmama durumuna karşı aşırı duyarlılık, İlgi merkezi olma ihtiyacı, Kişiliği ile övünme, Asla değişmeyi düşünmeme, Herhangi bir değişimi tehdit olarak algılama gibi durumlar histeri kişilik bozukluğu belirtileri arasında yer almaktadır. Bunun ile beraber kişide somatik belirtileri kullanarak dikkatleri üzerinde toplamaya çalışma, hayal kırıklığına karşı tolerans göstermeme, duygudurumda hızlı değişimler, ilişkilerin normalden daha samimi olması gerektiği düşüncesi, ani kararlar verme, duyguların aşırı bir şekilde dışarı vurularak dramatize edilmesi, mesela bir filmin sahnesi için bağırarak ağlamak, yeni tanıştığı bir kimse ile fazla samimi olmak gibi durumlar görülmesi, “histronik miyim?” sorusuna bir yanıt olabilmektedir. Bozuk psikolojisi ile beraber histrionik kişilik bozukluğuna sahip olan bireylerde ayrıca çeşitli düşüncelere de rastlayabilmek mümkündür. Örneğin; bir toplumda ilgi olmadığı zamanlarda rahatsızlık duyması, karşı cinsle olan ilişkilerinde genellikle uygunsuz olarak cinsel açıdan baştan çıkarıcı davranışlarda bulunması, hızlı bir şekilde değişiklik gösteren ve yüzeysel duygular sergilemesi, ilgiyi kendine çekebilmek adına dış görünüşünü kullanması, yapmacık davranması, gösterişi sevmesi, duygularını aşırı derecede abartarak göstermesi, ilişkilerinde olması gerektiğinden fazla içli – dışlı yaşamaya çalışması gibi durumlar da, histrionik olan kişilerin düşünceleri olarak gösterilebilmektedir. Histeri Kişilik Bozukluğu ve Evlilik Histeri kişilik bozukluğu ve evlilik, günümüzde beraber yürütülmesi oldukça güç olan bir durumdur. Bu gibi bir kişilik bozukluğuna sahip olan bireylerde evlilik genellikle zor bir süreç olarak ifade edilmektedir. Bunun nedeni ise, histrionik olan bireylerin ilgi çekebilmek adına pek çok kez yalana başvurması, cinselliğini kullanarak ayartıcı, baştan çıkarıcı ve uygunsuz davranışlarda bulunmasıdır. Genellikle histeri kişilik bozukluğu ve evlilik durumunda, sağlıklı olan birey, eşinin sergilemiş olduğu davranışlar nedeniyle zaman zaman kendisini aldattığını düşünmekte, bunun şüphesiyle yaşamaktadır. Dolayısıyla evlilik bazen çıkmaza girmekte ya da çoğu zaman ayrılıkla sonuçlanmaktadır. Histeri kişilik bozukluğu, her ne kadar birey bunun farkında olmasa da, hayatını olumsuz yönde etkileyen bir problemdir. Dolayısıyla bireyin uzman bir psikologdan yardım alması, iyileşme kaydedebilmesi adına terapilere katılması oldukça önemlidir. Aksi takdirde bu davranış bozukluğu ömür boyu sürmektedir.
Kişilik bozukluğu, bir kimsenin hem sosyal hem de mesleki açıdan uyumluluğunu bozarak problem haline gelen kişilik niteliklerine sahip olması durumu olarak tanımlanmaktadır. Toplumda kişilik bozukluğunun görülme sıklığı yüzde 10 ila yüzde 13 arasındadır. Kişiye özel iç yaşantı ve davranışların kişinin sahip olduğu kültürün gereksinimlerinden sapmasıyla ortaya çıkan kişilik bozukluğu, kendisini kişinin duygulanımında, impuls kontrolünde ve insan ilişkilerinde ya da bunlardın birkaçında gösterebilmektedir. Ergenlik ya da yetişkinlik dönemlerinde başlangıç gösteren kişilik bozukluğu, zamanla kalıcı hale gelebilmekte ve sıkıntıya ya da işlevsellikte problemlere neden olabilmektedir. Dolayısıyla kişilik bozukluğu belirtileri görülen kişilerin en kısa süre içerisinde profesyonel destek alması gerekmektedir. Kişilik Bozukluğu Genetik mi? “Kişilik bozukluğu genetik mi?” sorusu, genellikle bu rahatsızlıkla ile alakalı en çok merak edilen konular arasında yer almaktadır. Kişilik bozukluğu nedenleri genellikle genetik etmenlerdir. Genetiğinde kişilik bozukluğu bulunan bir kişi, çocukluk döneminde bazı travmatik olaylara ya da durumlara maruz kaldığı takdirde, kişilik bozukluğunun ortaya çıkma ihtimali oldukça fazladır. Fakat bazen genetik mirasın dışında, doğum esnasında bebekte meydana gelen beyin hasarları ya da biyolojik nedenlerin de kişilik bozukluğuna yol açtığı bilinmektedir. Öte yandan kişilik bozukluğunun pek çok faktörün karşılıklı etkileşimleri ve bir araya gelmesi nedeniyle ortaya çıktığı da düşünülmektedir. Örneğin; yine çocukluk döneminde kişinin ebeveyn ilişkileri kişilik bozukluğunda oldukça kritik bir yere sahip gibi görünmektedir. Kişilik bozukluğunun temel sorununun kişinin hem kendini, hem de etrafındakileri algılamasındaki sorunlar olduğundan bahsedilebilmektedir. Kişilik Bozukluğu Nasıl Ortaya Çıkar? Kişilik bozukluğu, oldukça çeşitlilik gösterebilen bir durumdur. Paranoid kişilik bozukluğu, boderline kişilik bozukluğu, narsist kişilik bozukluğu, şizoid kişilik bozukluğu, histeriyonik kişilik bozukluğu, antisosyal kişilik bozukluğu ve çekingen kişilik bozukluğu bunlardan yalnızca bazılarıdır. Bu kişilik bozukluğu türleri 3 farklı grupta değerlendirilmektedir. Kişilik bozukluklarının ortaya çıkışındaki nedenler değişiklik gösterebilmektedir. Bu alanda uzman olan bazı profesörler genellikle kişilik bozukluğunun merkezi sinir sistemi bozuklukları, çocukluk döneminde oluşan ve yerleşen mizaç faktörleri, anne ve babanın çocukken sergilediği tutum, fiziksel çevre, kültürel faktörler, beyin hastalıkları, biyolojik faktörler ya da bilinçaltı faktörlerinden kaynaklandığını ifade etmektedir. Bir kişide kişilik bozukluğu olduğunun anlaşılabilmesi için bazı belirtilerin görülmesi gerekmektedir. Genellikle çocukluk döneminde ortaya çıkan bu belirtiler, ergenlik döneminin sonu itibari ile yani 18 – 20’li yaşlarda net bir şekilde görülebilmektedir. Kişilik Bozukluğu Geçer mi? Kişilik bozukluğu kendi kendine herhangi bir müdahalede bulunulmadan geçecek bir rahatsızlık olmamakla beraber tedavisi mümkün olan bir rahatsızlıktır. Kişilik bozukluğu tedavisi psikolog ya da psikiyatrlar tarafından yürütülürken, kullanılan tedavi yöntemleri genellikle psikoterapi ve ilaç tedavisi üzerinedir. İlaç tedavisi, kişilik bozukluğu ile beraber depresyon gibi durumların mevcut olması halinde oldukça faydalı görülürken, kişilik bozukluğunun asıl tedavi yöntemi psikoterapidir. Doktorlar tarafından oldukça zor bir süreç olarak değerlendirilen bu tedavi sürecinde, bazen kesin sonuçlar almak mümkün değildir. Yine de kişinin kendini değiştirebileceğinden ümit kesilmemekte ve tedaviye sonuna kadar devam edilmektedir
Histerik kişilik bozukluğu; bir diğer adı ile Histirionik kişilik, kişilik bozuklukları içinde en sık rastlanan psikolojik rahatsızlıklar arasında yer alıyor. Histerik kişilik bozukluğu nedir?Histerik kişilik bozukluğu,"Amerikan Psikiyatri Birliği tarafından genellikle yetişkinliğin ilk dönemlerinde başlayan, aşırı duygusallık ve dikkat çekmek, çevresi tarafından onay arama ihtiyacının yüksekliği ile kendini belli eden kişilik bozukluğu olarak tanımlanmıştır." Bu kişiler iletişim kurmakta zorlanırlar ve sürekli ilgi odağı olmak isterler. Değersizlik ve reddedilme duygusunu yoğun bir şekilde yaşarlar. Histerik kişilik bozukluğu nasıl anlaşılır?Histerik kişilik bozukluğu tanısı koyulabilmesi için sizin için sıraladığımız faktörlerden en az 5'inin olması Aşırı ilgi görme, dikkatleri üzerine çekme isteği. 2 Olayları olduğundan daha abartılı bir şekilde yaşayan ve dramatize Teşhirci Eleştiri veya onaylanmamaya karşı aşırı Kişiliğinden gurur duyma, değişime karşı isteksizlik ve herhangi bir değişimi tehdit olarak algılama,6 Uygunsuz şekilde kışkırtıcı davranış veya görünüm sergilemek. 7 İlgi merkezi olma Ani kararlar kişilik bozukluğu olanlara nasıl davranılmalı?Çevrenizde histerik kişilik bozukluğu yaşayan kişilere nasıl davranmanız gerekiği konusunda Uzman Psikiyatrist Pınar şunları öneriyor "Eğer karşınızdaki kişi eşiniz veya yakınınızsa, paranoid özellikleriniz varsa ve kıskançsanız ondan uzak durun. Fazla empatik davranmayın, duygusal gösterileri sizi yorabilir. Eğer bu kişi eşiniz ise flörtöz özellikleri sizi aldatacağı anlamına gelmeyebilir. Fakat siz buna ne kadar dayanabilirsiniz? bu noktada iyice düşünmeniz gerekiyor."
Histrionik kişilik, kişilik bozuklukları içinde en sık sözü geçenlerden biridir. Ama aynı oranda hem telaffuz hem de anlam olarak yanlış kullanılanıdır. Özellikle bazı kesim ve yörelerde bağırarak ağlayan, bayılan, aşırı tepki gösteren kadınlara 'isterik' denir. Cinsellikle bağlantı kurulur. Sanki daha fazla cinsellik isteyen kadınlarmış gibi düşünülür. Hatta, kırsal kesimde, genç kızları evlenmek istiyor, düşüncesiyle bir an önce evlendirmeye çalışırlar. Oysa kelimenin aslı 'histerik' tir. Yunanca 'rahim' anlamına gelen 'histeron' sözcüğünden türetilmiştir. Histerik denmesinin ve kadınlarda görüldüğü inancının temeli budur. Histrio ise Latince'de aktör, oyuncu anlamındadır. Oysa söz konusu olan artmış bir cinsellik değil, aksine baskılanmış bir cinselliktir. Derindeki cinsel korkulara ve baskılamalara karşın, dış görünüşleri ile bunun tersi gibidirler. Kimilerinde baştan çıkarıcı davranışlar vardır. Psikiyatride histerionik kişilik olarak yer alır. Hastalık olarak kullanılan 'histeri' ise tıp dilinde kullanılmaz. Onun yerine somatizasyon bozukluğu tanımı vardır. Somatizasyon bozukluğu, insanların dile getiremedikleri içsel çatışmalarını beden diliyle anlatmalarıdır. Çatışma bayılma olur, el-ayak tutmaması olur, ses çıkaramama olur. Bu kişinin çatışmadan kurtulmasını sağladığı gibi, ikincil kazançlar da getirir. Bedensel bulguları nedeniyle, ihtimam görür, zorlanmaz. Historionik kişilik özelliği olanlarda somatizasyon bozukluğu daha sık mı görülür sorusunun yanıtı net değildir. ONAYLANMAYI İSTERLER Histrionik kişilik bozukluğu, genç erişkinlik döneminde başlayan, değişik koşullar altında ortaya çıkan, aşırı duygusallık ve ilgilenilme arayışı gösteren durumdur. Halk arasında genellikle kadınlarda olduğu sanılmakla beraber, erkeklerde de görülür. Kişi sürekli herkesi kendisini övmesini, güzel/yakışıklı bulmasını, beğenmesini ve yaptıklarını onaylamasını ister. Bunu sağlamak için, her şeyi abartılı yapar. Dışarıdan sanki "oyun oynuyor, rol yapıyor" izlenimi alınır. Mimikleri, hareketleri dramatik, konuşması aşırı yüksek sesle, herkesin duyabileceği şekildedir. İLİŞKİLER Devamlı kendi başına gelenleri anlatarak, ilgiyi üstünde tutmaya çalışır. İlgi onun üstünde olmadığı zamanlarda, aşırı rahatsız olur. Bu nedenle, olayları büyütmeye, dramatize etmeye eğilimlidirler. Hatta, bunu başarmak için yalan öyküler uydururlar. Ortamla, yaşlarıyla uyumsuz giyim ve davranış tarzları vardır. Duygusal tepkileri aşırıdır. Herkesin ortasında ağlamaya başlayabilir, ya da dikkat çekecek şekilde gülebilirler. Az tanıdıklara, insanlara aşırı samimiyet gösterirler. Duyguları çok hızlı değişim gösterir. Ağlarken gülmeye, gülerken ağlamaya başlayabilirler. En küçük bir zorlanmada kriz geçirmeleri mümkündür. Her istediklerinin hemen olmasını isterler. Bencilce davranırlar. Olmadığında ise tepkileri aşırıdır. Olgun ilişkiler kurmakta zorlanırlar. Her zaman sosyallik, yenilik ve heyecen ararlar. Bu nedenle, doyumsuz ve fırtınalı ilişkileri olur. Sevgi ve şefkat açlığı gösterirler. Abartılı davranışları, tarzları nedeniyle farklı algılanabilirler. Bu nedenle ilişkileri de yüzeysel olur. İnsanlara kolayca inanırlar. Saf, telkine yatkın ve bağımlıdırlar. Aldatılmaları kolaydır. Ayrıca insanlara kolay inanmaları nedeniyle, anlamsız inançların ve kişilerin peşlerinde dolanırlar. Bedensel yakınmalar, baş ağrısı, bayılma histirionik kişilik bozukluğu olanlarda sık görülür. Bunların hepsi ilgi çeken durumlardır. Kolayca hayal kırıklığına uğradıkları için, intihar girişimleri olabilir. Bu girişimler, genellikle göz önünde yapılan girişimlerdir. Ama bu girişimlerin sahte olduğunu düşünmek yanlıştır. Hassas olduklarından kolay depresyona girerler. Depresyon nedeniyle intihar girişimi ağır olabilir. Ayrıca kendisine inanılmadığını düşünürse, daha ciddi bir girişimde bulunabilir. Bu kişilik bozukluğunu diğerlerinden ayırt etmek gerekir. Özellikle narsisistik kişilik bozukluğu ve borderline kişilik bozukluğu ile karışabilir. Histrionik kişilik bozukluğunun tedavisi psikoterapidir. Psikoterapiden çok yarar görürler. Yasal Uyarı Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz. Ayrıntılar için lütfen tıklayın.
histrionik kişilik bozukluğu olanlara nasıl davranılmalı